نکات مهم از دارایی نامشهود در حسابداری

11
8050
استاندارد حسابداری شماره 17

در روند آموزش های حسابداری بیان نکات مربوط به استاندارد های حسابداری این بار هم مطلبی در خصوص آموزش اصول حسابداری و دارایی ها بیان خواهد شد. دارایی هایی که وجود آن رشد شرکت را به همراه دارد اما گاها از ارزش گذاری آن صرف نظر می شود. دارایی نامشهود در حسابداری به آن دسته از دارایی هایی اطلاق می شود که به عینه قابلیت مشاهده ندارند اما برای شرکت دارای ارزش خاصی است مثلا حق اختراع یا حق تالیف موجودیت عینی ندارند ولی نوعی امتیاز برای دارنده محسوب می‌شود که باید در زمره دارایی ها از آن یاد کرد. استاندارد حسابداری شماره ۱۷ در مورد دارایی های نامشهود بیان شده و نکات مهمی را توضیح داده است. همچنین در این مقاله سرفصل دارایی نامشهود در ترازنامه و استهلاک دارایی نامشهود را توضیح می‌دهیم.

موارد زیر جز دارایی نامشهود نیست

  1. سرقفلی ناشی از ترکیب تجاری (بـه اسـتاندارد حـسابداری شـماره ۱۹ بـا عنـوان ترکیبهای تجاری مراجعه شود).
  2. حق امتیاز معادن و مخارج اکتشاف، توسعه و استخراج معادن، نفت، گاز طبیعـی و منابع مشابهی که احیاشونده نیست.
  3. اجاره ها (به استاندارد حسابداری شماره ۲۱ با عنوان حسابداری اجاره ها مراجعه شود).
  4. داراییهای نامشهودی که در روال عادی عملیات واحـد تجـاری بـه قـصد فـروش نگهداری می‌شود (به استانداردهای حسابداری شماره ۸ یا ۹ با عنـاوین حـسابداری موجودی مواد و کالا و حسابداری پیمانهای بلندمدت مراجعه شود).
  5. مخارج قبل از بهرهبرداری (به استاندارد حسابداری شماره ۲۴ با عنوان گزارشـگری مالی واحدهای تجاری در مرحله قبل از بهره‌برداری مراجعه شود.
  6. داراییهای نامشهودی که طبق استاندارد حـسابداری شـماره ۳۱ بـاعنوان داراییهـای غیرجاری نگهداری شده برای فروش و عملیات متوقف شده، به طور مستقل یا در قالب یک مجموعه واحد، به عنوان نگهداری شده برای فروش طبقه بندی شده است.
این مطلب را هم بخوانید:  تاثیر اشتباهات حسابداری بر استهلاک انباشته

آیا مخارج تبلیغات، آمـوزش، تحقیـق و توسـعه دارایی نامشهود به حساب می آید؟

استاندارد حسابداری شماره ۱۷ برای مخارج تبلیغات، آمـوزش، تحقیـق و توسـعه بکـار مـیرود. فعالیتهای تحقیق و توسعه در راستای توسعه دانش است. بنـابراین، اگرچـه ایـن فعالیتهـا ممکن است منجر به ایجاد یک دارایی با ماهیت عینی گردد (برای مثال نمونه سـازی یـک محصول)، اما عنصر عینی دارایی نسبت بـه وجـه نامـشهود، یعنـی دانـش مـستتر در آن، در درجه دوم اهمیت قرار دارد.

دارایی نامشهود در حسابداری

۲ ویژگی دارایی نامشهود

• واحدهای تجاری معمولاً منابعی را صرف تحصیل، توسعه، نگهداری و بهبـود داراییهـای نامشهود از قبیل دانش فنی یا علمی، طراحی و اجرای سیـستمهای جدیـد، حـق امتیـاز و علائم تجاری میکنند. نمونههای رایج از سرفـصلهای کلـی فـوق، نـرم افـزار رایانـه ای، حق اختراع، حق تألیف، حق تکثیر یا نمایش فیلمهای سینمایی و ویدیویی، سرقفلی محـل کسب (حقکسب یا پیشه یا تجارت)، حق استفاده از خدمات عمومی، حق امتیاز تولید یـا خدمات است.

ماهیت غیر عینی

• داراییهای نامشهود با تکیه بر ماهیت غیرعینی و غیرپولی آن تعریف میشود. بدین ترتیـب اقلامی از قبیل حسابهای دریافتنی در زمره این داراییها قرار نمیگیرد.

 

سال ۹۹ یک سال پر درآمد برای حسابدارهاست! اگر بخواهید سهمتون رو از این بازار بدست می آورید ؛ ویدئو رو ببینید:

  • برخی داراییهای نامشهود ممکن است بر روی یا در درون یک عنصر عینی از قبیل لوحهای فشرده (در مورد نرم افزار رایانه ای)، مدارک قانونی (در مورد حق اختراع یا پروانه رسمی) یا فیلم باشد. در چنین شرایطی طبقه بندی قلم مزبور به عنوان دارایی ثابت مشهود یا دارایـی نامشهود مستلزم قضاوت در باره این امر است که کدام عنصر مهمتر است. مثلاً نـرم افـزار رایانه ای مربوط به راه اندازی ماشین آلات، عملاً بخشی از ماشین آلات است و بنـابراین در سرفصل داراییهای ثابت مشهود طبقه بندی میشود.
این مطلب را هم بخوانید:  ضوابط و شرایط استرداد اضافه مالیات و عوارض پرداختی(بخش اول)

قابلیت تشخیص

دارایی نامشهود قابل تشخیص است، یعنی می‌توان آن را از سـرقفلی واحـد تجاری متمایز کرد (از قبیل حق اختراع و حق تالیف). بدین ترتیب سرقفلی واحد تجـاری که از کل واحد تجاری یا سایر داراییهای واحد تجاری قابل تـشخیص نیـست بـه عنـوان دارایی نامشهود شناسایی نمی‌شود، حتی اگـر دارای منـافع اقتـصادی آتـی باشـد. منـافع اقتصادی آتی ممکن است از هم افزایی داراییهای قابل تشخیص تحصیل شده یا دارایی هایی حاصل شود که به صورت جداگانه حائز معیارهای شناخت در صـورت‌های مـالی نیـستند. با این حال واحد تحصیل کننده مبالغی را بابت آنها در ترکیب تجاری می‌پردازد (سـرقفلی ناشی از ترکیب تجاری در استاندارد حسابداری شماره ۱۹ مطرح شده است).

  • طبق استاندارد حسابداری شماره ۱۷ یک دارایی هنگامی معیار قابلیت تشخیص را در تعریف دارایی نامشهود احراز می‌کند که یکـی از شرایط زیر را داشته باشد:
  1. جدا شدنی باشد، یعنی بتوان آن را به منظور فروش، انتقال، اعطای حق امتیـاز، اجـاره یـا مبادلـه (به صورت جداگانه یا همراه با یک قرارداد، دارایی یا بـدهی مـرتبط ) از واحـد تجاری جدا کرد.
  2. از حقوق قراردادی یا سایر حقوق قانونی ناشی شود، صـرف نظر از اینکـه آیـا چنـین حقوقی قابل انتقال یا جدا شدنی از واحد تجاری یـا سـایر حقـوق و تعهـدات باشـد یا خیر.

دسته بندی دارایی های نامشهود

شرکت ها دارایی های خود را به بهای تمام شده ثبت می‌کنند. اما در کل دارایی های نامشهود به دو دسته تقسیم می‌شوند. دارایی های نامشهود استهلاک پذیر و دارایی‌های نامشهود استهلاک ناپذیر.

اگر دارایی نامشهود دارای عمر محدود باشند در بخش دارایی‌های نامشهود استهلاک پذیر طبقه بندی می‌شوند. ولی اگر دارای عمر مفید نامعینی باشند، مستهلک نمی شوند و در واقع استهلاک پذیر نیستند.

این مطلب را هم بخوانید:  تشویقات و جرائم مالیاتی ( بخش دوم ) به همراه بخشنامه جدید

اما نکته مهمی که قابل توجه است موضوع مربوط به شناسایی دارایی های نامشهود است. دارایی نامشهود نیز مانند دارایی مشهود به بهای تمام شده خرید ثبت می‌شود.

سرفصل دارایی نامشهود در ترازنامه

دارایی نامشهود در ترازنامه در سرفصل دارایی های غیر جاری قرار دارد. برای مشاهده کدینگ حسابداری دارایی نامشهود می‌توانید بر روی جدیدترین کدینگ حسابداری سال ۹۹ منطبق با صورتهای مالی کلیک نمایید.

اندازه گیری دارایی مشهود و نامشهود

  • بهای تمام شده دارایی ثابت مشهود قیمت خرید دارایی و هزینه های متحمل شده جهت طراحی و ساخت دارایی را شامل می‌شود. هزینه های جانبی مربوط به اخذ دارایی های نامشهود مثل حق الاختراع یا حق تالیف نیز باید به بهای تمام شده آن اضافه شده و جز هزینه های دوره در نظر گرفته نخواهد شد.
  • نکته بسیار مهم دیگری که در خصوص دارایی نامشهود در حسابداری باید بیان نمود موضوع استهلاک است. همانند دارایی های ثابت مشهود که برای استهلاک از حساب استهلاک انباشته استفاده می‌شود، برای دارایی های نامشهود نیز هزینه استهلاک دارایی نامشهود را بدهکار و استهلاک انباشته دارایی نامشهود را بستانکار می‌نماید.

فیلم آموزش حسابداری معاوضه داراییهای مشابه

 

11 دیدگاه ها

    • سلام. هزینه های مربوط به درآمدهای معاف از مالیات غیرقابل قبول مالیاتی هستند. در رسیدگی برگشت داده و به درآمد مشمول مالیات ابرازی اضافه میشود

  1. با سلام ، بابت مطالب بسیار کاربردی و مفیدی که در این سایت ارائه میشه و باعث ارتقاء میزان دانش حسابداران و حسابرسان این کشور گردیده بسیار سپاسگذار هستم و آروزی پیشرفت روزافزون برای تیم بسیار قوی و حرفه ای پرشین حساب دارم. با تشکر مجدد.رنجبریان

    • باسلام خدمت کاربر محترم پرشین حساب
      بسیار خرسندیم که بتوانیم هر چه بیشتر جهت ارتقا دانش و پیشرفت حسابداران عزیز تلاش نماییم . شاد و پیروز باشید

    • سلام بله مطابق استاندارد شماره ۱۷ باید عمل کنید برگرفته :

      ۶ . واحدهای‌ تجاری‌ معمولاً منابعی‌ را صرف‌ تحصیل‌، توسعه‌، نگهداری‌ و بهبود داراییهای‌ نامشهود از قبیل‌ دانش‌ فنی‌ یا علمی‌، طراحی‌ و اجرای‌ سیستمهای‌ جدید، حق‌ امتیاز و علائم‌ تجاری‌ می‌کنند. نمونه‌های‌ رایج‌ از سرفصلهای‌ کلی‌ فوق‌، نرم‌افزار‌ رایانه‌ای‌، حق‌ اختراع‌، حق‌ تألیف‌، حق‌ تکثیر یا نمایش‌ فیلمهای‌ سینمایی‌ و ویدیویی‌، سرقفلی‌ محل‌ کسب‌ (حق‌کسب‌ یا پیشه‌ یا تجارت‌)، حق‌ استفاده‌ از خدمات‌ عمومی‌، حق امتیاز تولید یا خدمات‌ است‌.

ارسال نظر و سوال

دیدگاه خود را وارد کنید
Please enter your name here