کلید ماده ۳۸ قانون تامین اجتماعی کجاست؟

23
11710
ماده 38 قانون تامین اجتماعی

ماده ۳۸ قانون تامین اجتماعی یکی از کلیدی ترین ابزارهای مالی بیمه‌ای محسوب می‌شود و بیشترین کاربرد را در قراردادهای پیمانکاری دارد. البته صرفا پیمانکاری پیمانهای بلندمدت مد نظر نیست و هر نوع قراردادی که به‌صورت حق الزحمه و مقاطعه کاری منعقد می‌شود مشمول ماده ۳۸ قانون تامین اجتماعی است. با توجه به نحوه کسر حق بیمه کارکنان شاغل در قراردادهای پیمانکاری مشمول طرح‌های عمرانی اجرای ماده ۳۸ قانون تامین اجتماعی و تکالیف کارفرما نیز به نحوی متفاوت با سایر قراردادهای پیمانکاری می‌باشد بدین نحو که در این نوع قراردادها از آنجایی‌که کارفرما مکلف شده در زمان پرداخت هر صورت وضعیت حق بیمه سهم کارکنان پیمانکار را به حساب سازمان تامین اجتماعی واریز نماید اساسا پیمانکار مربوط تکلیفی به پرداخت حق بیمه به‌طور مستقیم به سازمان ندارد.

ماده ۳۸ قانون تامین اجتماعی در بخشنامه ۱۴ جدید درآمد

طبق ماده ۳۸ قانون تامین اجتماعی در مواردی که انجام کار بطور مقاطعه به اشخاص حقیقی و حقوقی واگذار می شود کارفرما باید در قراردادی که منعقد می کند مقاطعه کار را متعهد نماید که کارکنان خود و همچنین کارکنان مقاطعه کاران فرعی را نزد سازمان تامین اجتماعی بیمه نماید و کل حق بیمه را به ترتیب مقرر در ماده ۲۸ قانون تامین اجتماعی بپردازد . پرداخت ۵ درصد بهای کل کار مقاطعه از طرف کارفرما موکول به ارائه مفاصا حساب از طرف سازمان خواهد بود. در مورد پیمانکارانی که صورت مزد و حق بیمه کارکنان خود را در موعد مقرر به سازمان تسلیم و پرداخت نمایند معادل حق بیمه پرداختی بنا به درخواست سازمان از مبلغ مذکور آزاد خواهد شد . هرگاه کارفرما آخرین قسط مقاطعه کار را بدون مطالبه مفاصا حساب سازمان بپردازد مسئول پرداخت حق بیمه مقرر و خسارات مربوطه خواهد بود و حق دارد وجوهی را که از این بابت به سازمان پرداخت می نماید از مقاطعه کار مطالبه و وصول کند . کلیه وزارتخانه ها و موسسات و شرکتهای دولتی همچنین شهرداریها و اتاق اصناف و موسسات دولتی و غیر دولتی و موسسات خیریه و عام المنفعه مشمول این ماده می باشند.

این مطلب را هم بخوانید:  نحوه محاسبه بیمه یک نفر در چند محل کار

ماده 38 تامین اجتماعی

کلید ماده ۳۸ قانون تامین اجتماعی کجاست؟

یکی از نکات مهمی که می توان از این ماده برداشت کرد این است که ۵ درصد مبلغ کل کار به همراه آخرین صورت وضعیت پیمانکاران در صورتی طبق قانون از طرف کارفرما آزاد می‌شود که پیمانکار مفاصا حساب دریافتی از شعبه تامین اجتماعی را به کارفرما ارائه نماید. هم‌چنین در صورتی که بدون اخذ مفاصا حساب آخرین صورت وضعیت از طرف کارفرما پرداخت شود مسئولیت پرداخت حق بیمه در مهلت مقرر و خسارات و جرائم مربوط به آن بر عهده کارفرما ست و می‌تواند همه این‌ها را از پیمانکار مطالبه نماید. در واقع الزام رعایت ماده ۳۸ قانون تامین اجتماعی به دلیل تضمین بیمه شدن نیروهای پیمانکاران مقاطعه‌کار است. لازم به ذکر است میزان سپرده بیمه نزد کارفرما معمولا ۵٪ می‌باشد اما در بعضی موارد و بنا به شرایط کاری این درصد تغییر می‌کند.

ماده ۳۸ تامین اجتماعی

 

سال ۹۹ یک سال پر درآمد برای حسابدارهاست! اگر بخواهید سهمتون رو از این بازار بدست می آورید ؛ ویدئو رو ببینید:

تبصره الحاقی به ماده ۳۸ قانون تامین اجتماعی مصوب ۱۳۷۲/۰۲/۲۶

کلیه کارفرمایان موضوع ماده ۳۸ قانون تامین اجتماعی و ۲۹ قانون بیمه‌های اجتماعی(سابق) مکلفند مطالبات سازمان تامین اجتماعی از مقاطعه کاران و مهندسین مشاوری که حداقل یکسال از تاریخ خاتمه تعلیق یا فسخ قرارداد آنان گذشته و در این فاصله جهت پرداخت حق بیمه کارکنان شاغل در اجرای قرارداد و ارائه مفاصاحساب سازمان تامین اجتماعی مراجعه ننموده‌اند را ضمن اعلام فهرست مشخصات مقاطعه‌کاران و مهندسین مشاور از محل ۵ %کل کار و آخرین قسط نگهداری شده به این سازمان پرداخت نمایند. میزان حق بیمه پس از قطعی شدن طبق قانون و بر اساس آرائ هیات تجدید نظر موضوع ماده ۴۴ قانون تامین اجتماعی و ابلاغ مجدد به پیمانکاران جهت پرداخت بدهی حق بیمه ظرف بیست روز از تاریخ ابلاغ توسط سازمان تامین اجنماعی اعلام خواهد شد.

آیا قرارداد پیمان‌هایی که دارای افراد شاغل در کارگاه ثابت هستند اعمال ضریب خواهد شد؟ 

به موجب تبصره الحاقی به ماده ۳۸ قانون تامین اجتماعی مصوب ۱۳۹۴/۰۲/۰۱ که مطابق با ماده ۴۰ قانون رفع موانع تولید رقابت پذیر و ارتقای نظام مالی کشور- مصوب۱۳۹۴/۰۲/۰۱) می‌باشد، مبنای مطالبه حق بیمه در مورد پیمان‌هایی که دارای کارگاههای صنعتی و خدمات تولیدی یا فنی مهندسی ثابت می‌باشند و موضوع اجرای پیمان توسط افراد شاغل در همان کارگاه انجام می‌شود، براساس فهرست ارسالی و بازرسی کارگاه است و از اعمال ضریب حق بیمه جهت قرارداد پیمان معاف می‌باشند و سازمان تامین اجتماعی باید مفاصاحساب این گونه قراردادهای پیمان را صادر کند.

این مطلب را هم بخوانید:  افزونه جدید در سامانه سوابق بیمه ای ایجاد شد

قراردادهای مشمول ماده ۳۸ تامین اجتماعی

قراردادهای مشمول ماده ۳۸ تامین اجتماعی از نظر احتساب حق بیمه به سه دسته تقسیم می‌شود:

  • بخش اول: قرارداد مشمول ضوابط طرحهای عمرانی
  • بخش دوم: قرارداد های غیر عمرانی
  • بخش سوم: موارد خاص قرارداد های غیر عمرانی

بخش اول : قراردادهای مشمول ضوابط طرحهای عمرانی

دو شرط قراردادهای مشمول ضوابط طرحهای عمرانی

طبق قوانین بیمه تامین اجتماعی قراردادهایی مشمول ضوابط طرحهای عمرانی تلقی می‌گردند که دو شرط زیر را تواماً دارا باشند:

۱) قرارداد بر اساس فهرست بها پایه سازمان برنامه و بودجه ( قراردادهای پیمانکاری ) یا ضوابط تیپ سازمان مزبور ( قراردادهای مشاوره‌ای) منعقد شده‌باشد.

۲) تمام یا قسمتی از بودجه عملیات از محل اعتبارات عمرانی دولت ( اعتبارات عمرانی ملی ، منطقه ای ، استانی ) تامین شده‌باشد.

نحوه احتساب حق بیمه پیمانهای طرحهای عمرانی

ماخذ حق بیمه کلیه  قراردادهای مشمول ضوابط طرحهای عمرانی بر اساس مصوبات ۱۲۹ و ۱۴۳ شورایعالی  تامین اجتماعی به شرح ذیل می‌باشد:

۱- حق بیمه قراردادهای مشاوره ای ۱۴ درصد ناخالص کارکرد بعلاوه ۱.۶ درصد به عنوان حق بیمه بیکاری جمعاً به میزان ۱۵.۶ درصد ناخالص کارکرد می باشد که بصورت مقطوع محاسبه می گردد. ( سهم پیمانکار ۳.۶ درصد و سهم کارفرما ۱۲ درصد ).

۲- حق بیمه قراردادهای پیمانکاری ( اجرایی ) مقطوعاً ۶ درصد ناخالص کارکرد به علاوه ۶ دهم درصد به عنوان بیمه بیکاری جمعاً به میزان ۶.۶درصد ناخالص کارکرد می باشد . ( ۱.۶ درصد سهم پیمانکار و ۵ درصد سهم کارفرما ).

بخش دوم: قراردادهای غیر عمرانی

مشمولین قراردادهای غیر عمرانی

کلیه قراردادهای فاقد شرایط اشاره شده در بخش طرحهای عمرانی ، قراردادهای غیر عمرانی تلقی شده و حق بیمه این قبیل  قراردادها برابر مقررات و مصوبات شورایعالی تامین اجتماعی بشرح آتی محاسبه و وصول می‌گردد.

این مطلب را هم بخوانید:  نحوه محاسبه بدهی بیمه در گزارش حسابرسی بیمه

نحوه  احتساب حق بیمه قراردادهای غیر عمرانی

نحوه احتساب و حق بیمه قراردادهای غیر عمرانی با توجه به مصوبات شورای‌عالی تامین اجتماعی بشرح زیر می‌باشد.

۱ -قراردادهای منعقده قبل از مهر ۶۵

۲ -قراردادهای منعقده از مهر ۶۵ لغایت ۲۳/۰۱/۱۳۷۰

۳ -قراردادهای منعقده از ۲۴/۰۱/۱۳۷۰ به بعد: 

حق بیمه قراردادهای پیمانکاری و مهندسین مشاور از تاریخ مذکور به بعد با توجه به تعهد طرفین و نحوه اجرای کار به ترتیب زیر محاسبه می‌گردد.

لازم به ذکر است که این نوع قرارداد ها ۱۱ حالت می‌باشد که به طور نمونه ۳ حالت آن در این متن شرح داده می‌شود.

۳-۱ ) حق بیمه آن دسته قراردادهایی که در اجرای آنها تهیه مصالح مصرفی کلا به عهده و با هزینه پیمانکار هست و با موضوع قرارداد ارائه خدمات بوده و نوع کار ایجاب نماید که کلا بصورت مکانیکی انجام گردد به‌میزان هفت درصد ناخالص کل کارکرد می‌باشد.

۷٪× کل ناخالص کارکرد=حق بیمه

۱.۹×اصل حق بیمه=بیمه بیکاری

۳-۲ ) حق بیمه کلیه قراردادهای دستمزدی و خدماتی غیر مکانیکی بمیزان پانزده درصدناخالص کل کارکرد می‌باشد.

%۱۵ × کل ناخالص کارکرد = حق بیمه

۱.۹×اصل حق بیمه=بیمه بیکاری

۳-۳) در مواردی‌که تهیه قسمتی از مصالح بعهده و هزینه پیمانکار و قسمتی بعهده و هزینه واگذارنده کار می‌باشد، ارزش مصالح واگذاری به پیمانکار به ناخالص کل کارافزوده می شود و سپس حق بیمه طبق بند ۳-۱ محاسبه می‌گردد.

بخش سوم: حالات خاص قراردادهای غیر عمرانی

الف ) پیمانکارانی که دارای کارگاه تولیدی، صنعتی و فنی می‌باشند.

ب)  قراردادهای خرید و فروش

ج)  قراردادهای گازرسانی

د) قراردادهای خدمات شهری و نگهداری فضای سبز

ه)  قراردادهای طراحی و ساخت نرم افزار و ارائه حدمات رایانه ای

و) قراردادهای حسابرسی – تحقیقاتی و پژوهشی

ز ) کسر حق بیمه توسط کارفرما از صورت وضعیتهای کارکرد پیمانکار و
پرداخت آن به سازمان

امید است بتوانید با آشنایی تمامی موارد قانونی بیمه تامین اجتماعی، بتوانید به بهترین شکل ممکن در اجرای کارتان از آن استفاده کنید . در بخش های بعدی دیگر موارد قانونی بیمه تامین اجتماعی را برای شما ارائه می کنیم.

 

پیشنهاد میکنیم مشاهده این ویدیو آموزش کاربردی را از دست ندهید:

مشاهده ویدیو آموزش کاربردی

 

23 دیدگاه ها

  1. سلام واقعا از زحمات شما سپاسگزارم . چندین سال است که بعنوان یکی از معتبر ترین سایت های مالی -بیمه و…..از مطالب این سایت استفاده میکنم و همیشه برایم مفید بوده و نهایت استفاده را از مطالب برده ام.با تشکر و سپاس مجدد………….

  2. سلام در فاکتورهای انجام خدمات مثلا تعمیر فلان دستگاه از طرف نماینده شرکتی انجام میگیرد بایستی کارفرما ۱۶.۶۷ درصد از مبلغ کل رو نگه داره تا ذینفع مفاصا حساب از سازمان تامین اجتماعی بیاره؟ و ایا در اینجور مواقع مبلغ هر چی باشه این جور رفتار میشه؟ممنون میشم

  3. قراردادهای انفرادی مربوط به اشخاص حقیقی مشمول ارائه مفاصا حساب بیمه نخواهند بود.
    – در مواردی که پیمانکار، کار موضوع قرارداد را راسا” و به تنهایی انجام دهد و به طور کلی از نیروی انسانی دیگر استفاده ننماید، مشمول ماده ۳۸ قانون تامین اجتماعی نخواهد بود و واگذارنده کار کار فرما می باید بدون اخذ مفاصاحساب این سازمان با وی تسویه حساب کند

  4. با سلام خسته نباشید ، اگر بازنشسته تامین اجتماعی قرارداد بازاریابی و فروش با سازمانی منعقد نمایید که منفردا کار انجام دهد آیا مشمول پرداخت بیمه میشود؟ ممنون

    • سلام
      طبق بخشنامه ۱۰۸ درآمد سازمان تامین اجتماعی
      به موجب دادنامه شماره ۵۸ مورخ ۲۵/۵/ ۷۶ هیات عمومی دیوان عدالت اداری که عینا نقل می‌گردد:

      حکم مقرر در ماده ۳۸ قانون تامین اجتماعی ناظر به پیمانکارانی است که در اجرای قرارداد پیمانکاری از وجود کارگر استفاده می‌کنند بنابراین تسری و تعمیم آن به پیمانکاران فاقد کارگر انطباقی با هدف مقنن ندارد و بخشنامه شماره ۱۰۸ مورخ ۵/۶/۱۳۶۰ در حدی که مفهوم مشمول ماده مزبور نسبت به مواردی که قرارداد منحصراً توسط شخص پیمانکار اجرا می‌شود خلاف قانون شناخته میشود و مستندا به قسمت دوم ماده ۲۵ قانون دیوان عدالت اداری ابطال می‌گردد.

      ماده ۳۸ نسبت به مواردی که قرارداد منحصراً توسط شخص پیمانکار اجرا می‌شود نافذ نمی‌باشد لذا با جلب توجه واحدها با اینکه باستناد دادنامه مذکور که در حکم قانون است کارفرمایان تکلیفی به رعایت ماده ۳۸ قانون در مورد پیمانکارانی که شخصاً و به تنهایی کار موضوع قرارداد را انجام میدهند ندارند. صدور مفاصا حساب جهت پیمانهای مزبور نیر از طرف سازمان منتفی خواهد بود و در اجرای دادنامه مزبور جهت اقدامات معمول بشرح ذیل مقرر می‌دارد:

      ۱- در مورد آن دسته از قراردادهای مشمول بخشنامه ۱۰۸ درآمد که حق بیمه آنها وصول شده است اعم از اینکه مفاصا حساب صادر شده یا نشده باشد اقدامات به قوت خود باقی خواهد بود.

      ۲- در مورد آن دسته از قرادادهائی‌که مشمول بخشنامه ۱۰۸ درآمد بوده و حق بیمه آنها محاسبه و مطالبه گردیده لیکن تا تاریخ ابلاغ این دستور وصول نشده است در صورتی‌که پبمانکار از مزایای تامین اجتماعی استفاده ننموده باشد موضوع بدهی آنها کان لم یکن و پرونده امر مختومه محسوب می‌گردد.

      ۳- در مورد قراردادهائی‌که تاکنون حق بیمه آنها محاسبه نشده یا بعداً به سازمان ارائه می‌گردد چنانچه کار موضوع قرارداد بصورت پیمانکاری انجام و مندرجات قرارداد نیز دلالت بر انجام کار توسط شخص پیمانکار به تنهایی داشته باشد و کارفرما نیز موضوع را گواهی نماید مانند قراردادهای اجاره اتومبیل، کارگزاران دفاتر مخابراتی روستائی و. .. نیازی به تشکیل پرونده و محاسبه و مطالبه حق بیمه و صدور مفاصا حساب نمی‌باشد و چنانچه پرونده تشکیل شده باشد می‌بایستی مختومه شود.

      ۴- واحدها توجه داشته باشند قراردادهایی که به موجب آن طرف قرارداد (مجری) در طول دوره قرار داد باید در اختیار کارفرما باشد و کارفرما کاری را که در قرارداد مشخص شده است بطور روزانه به وی محول می نماید و حق الزحمه وی نیز بصورت ماهانه یا اقساط ماهانه پرداخت می‌شود قرارداد پیمانکاری نبوده بلکه قرارداد کار محسوب و می‌بایستی حق بیمه این قبیل قراردادها طبق ماده ۲۸ قانون تامین اجتماعی محاسبه و از کارفرمای مربوط مطالبه و وصول گردد.

      ۵- کلیه افرادی که قبلا از طریق قراردادهای پیمانکاری مشمول بخشنامه ۱۰۸ درآمد بیمه شده اند منجمله کارگزاران دفاتر مخابراتی می‌توانند بیمه خود را از طریق بیمه اختیاری یا صاحبان حرف و مشاغل آزاد ادامه دهند.

      ۶- مدیران کل و کارشناسان درآمد استانها، روسا و مسئولین درآمد شعب و نمایندگیها مسئول حسن اجرای این دستور می‌باشند.

  5. سلام
    اگه کسی( دانشجویی ) قرار داد سرویس ایاب و ذهاب شرکتی را به صورت شخصی با ماشین شخصی پدرش انجام دهد و طیق ماده ۲ شخصا” مجری قرارداد بوده و برابر دادنامه ۵۸ مورخه ۲۵/۰۵/۷۶ دیوان عدالت اداری معاف از حق بیمه میباشد و بیمه وی را به استناد ماده ۳۸ به پرداخت حق بیمه نماید در دفاع از خود به چه ماده و قانونی باید اشاره نماید تا موفق باشد از راهنمایی جنابعالی بی نهایت ممنون هستم

  6. با سلام و عرض ادب
    به یاری خدا میخواهم کار جدیدی را شروع کنم که موضوع آن بازاریابی است. آیا باید بازاریاب ها را بیمه کنم؟ اگر خودشان بیمه باشند و فقط روزی سه چهار ساعت مشغول به کار من شوند چطور؟؟
    مبلغ بیمه کردنشون چقدره؟
    ممنون از پاسختون

    • سلام کاربر عزیز. هر نیروی کاری به ازای ساعات کاری که برای شما مشغول به کار است حقوق و مزایای دریافتی را پرداخت کنید اعم از پایه حقوق به ازای ساعت کاری که برایتان کار کرده و بیمه و سایر مزایا. موفق باشید

      • ۱- اینکه از جای دیگری بیمه باشند چی میشه؟
        ۲- بیمه کسی که روزی ۴ ساعت کار میکنه چطور محاسبه میشه؟
        ۳- و اینکه حق بیمه کامل رو من باید بپردازم یا بخشی از اون به عهده خودشونه؟؟؟

        واضح تر بفرمایید ممنون میشم

        • سلام کاربر گرامی. کارفرمایان مکلفند طبق ماده ٣٢ قانون تامین اجتماعی لیست و حق بیمه افراد شاغل در کارگاه را فارغ از ساعات حضور در کارگاه به صورت روزانه و با رعایت حداقل و حداکثر دستمزد سال جاری به شعب تابعه ارسال و پرداخت نمایند.
          در مورد سهم حق بیمه شما هم باید عرض کنم که۷ درصد حق بیمه کارگر است که نیروی به کارگمارده شده باید پرداخت کند و معمولا از حقوق او کسر میشود.

  7. با سلام .
    ضمن سپاس بابت زحماتتون و مقاله خوبتون .
    در یک قرارداد پیمانکاری ساختمان بین دو فرد خصوصی ، تکلیف پرداخت بیمه و اخذ مفاصاحساب مشخص نشده و هیچ اشاره ای در قرارداد به این مورد نشده و قرارداد هم به شرایط عمومی پیمان استناد نداده است. بنده به عنوان کارفرما میخواهم بدونم که آیا با وجود اینکه در قرارداد وظیفه اخذ مفاصاحساب را صراحتا به عهده پیمانکار قرار ندادم آیا میتوانم به ماده ۳۸ استناد کنم؟یا اینکه عرفی وجود داره که این وطیفه را برای پیمانکار فرض کرده باشد و من به آن استناد کنم؟ در ضمن مبلغی که در ابتدای شروع به ساخت به عنوان حق بیمه میگیرند آیا همان بیمه مذکور در قانون است و یا اینکه باید جداگانه باز هم بیمه ای پرداخت کرد؟

    • سلام جناب مهدوی
      همانطوریکه میدانید پیمانکار می بایست یک نسخه قرارداد را به شعبه تامین اجتماعی تحویل دهد تا کدکارگاه دریافت نماید. طبق قانون ، پیمانکار می بایست ماهیانه لیست حقوق خود را ارائه کند. از هر صورت وضعیت ۵ درصد سپرده بیمه کسر می شود تادر انتهای قرارداد بتواند با ارائه مفاصاحساب ، مبالغ فوق آزاد شود/ . شما دقیقاً می توانید به ماده ۳۸ و بخشنامه جدید درآمد استناد کنید.

  8. عرض سلام و خسته نباشید
    لطفا در صورت امکان (تمامی) قوانین و مقررات بیمه تامین اجتماعی، مربوط گرفتن مفاصا حساب شرکت‌های فناوری اطلاعات رو به اطلاع دهید.
    ذکر تنها شماره بخشنامه و یا شماره ماده کافیست.
    مشکلات زیادی برای گرفتن مفاصا حساب دارم در صورتی که جزء شرکتهای انفورماتیک هم هستیم.
    با آرزوی پیشرفت روزافزون برای شما و همکارانتان.

    • سلام جناب رهنمافر عزیز

      با تایپ کردن : قوانین تامین اجتماعی در قسمت جستجوی سایت ، می توانید جدیدترین کتاب کامل تامین اجتماعی را به صورت الکترونیکی دانلود کنید .
      همینطور با تایپ مفاصاحساب می توانید مقالات مفیدی در سایت مطالعه کنید.
      موفق و سربلند باشید.

  9. بادرود

    شرکتی عدم فعالیت دارد و قبلا جهت دریافت کدکارگاهی اقدام نموده ولی بدلیل مسکونی بودن محل سکونت، نتوانسته کد کارگاهی بگیرد. به تازگی تامین اجتماعی، بخشنامه ای ابلاغ کرده که شرکتهایی که لیست بیمه نمی دهند، مشمول جریمه می شوند. (بخشنامه شماره ۱۲ که متن آن فعلا در هیچ سایتی قابل مشاهده نیست). حال این شرکت میتواند به دلیل آگاهی از بدهکار بودن یا نبودن، درخواست مفاصاحساب به بیمه بدهد؟

    با سپاس فراوان

ارسال نظر و سوال

دیدگاه خود را وارد کنید
Please enter your name here