بررسی انواع مرخصی ها در قانون کار

0
842

مقدمه 

ممکن است روزهایی وجود داشته باشند که کارگران و کارمندان مشمول قانون کار،به دلایل متعدد نتوانند به غیر از روزهای تعطیل در محل کار حاضر شوند در ادامه انواع مرخصی های مرتبط را به تفکیک شرح میدهیم.

مرخصی استحقاقی

مطابق ماده ۶۲ قانون کار،مرخصی استحقاقی روزهایی در ماه می باشد که شاغل می تواند در محل کار حاضر نگردد بدون آنکه از حقوق و مزایای آن کسر گردد و میزان زمان قابل استفاده به شرح ذیل است:

شرح میزان مرخصی سالیانه بدون احتساب ۴ جمعه میزان مرخصی سالیانه با احتساب ۴ جمعه میزان مرخصی ماهانه با احتساب ۴ جمعه
مشاغل عادی ۲۶ روز کاری ۳۰روز کاری معادل ۲۲۰ساعت ۲.۵ روز کاری معادل ۱۸:۲۰ ساعت
مشاغل سخت وزیان آور ۳۱ روز کاری ۳۱ روز کاری معادل ۲۵۶ ساعت حدود ۳ روز کاری معادل ۲۱:۲۰ ساعت

نکات مربوط به مرخصی استحقاقی

۱-روزهای تعطیل جزء مرخصی استحقاقی محسوب نمی گردد.
۲- روز ۱۱ اردیبهشت جزء تعطیلی کارگران با استفاده از مزد است.
۳- میزان مرخصی قابل ذخیره ۹ روز در ماه است.
۴- در صورت ترک کار یا استعفا توسط کارگر، باقیمانده مرخصی به وی تعلق نمی گیرد.
۵- در صورت فوت کارگر،میزان مرخصی باقیمانده به ورثه وی تعلق میگیرد.
۶- برای مدت اشتغال کمتر از یکسال کارگر،به تناسب مدت اشتغال وی مرخصی تعلق میگیرد.
۷- در صورت عدم توافق کارگر و کارفرما در مورد زمان مرخصی کارگر،نظر اداره کار و امور اجتماعی محل لازم الاجراست.(ماده ۶۹)
۸- مرخصی روزانه به مقدار ساعات موظفی آن روز است.

لازم به ذکر است،در کارگاه های دارای ۹ نفر و کمتر کارگر میزان مرخصی سالانه با حقوق ۲۱ روز کاری بوده که کارگر فقط می تواند ۵ روز آن را ذخیره نماید.در این قبیل کارگاهها مرخصی کارگرانی که به کارهای سخت و زیان آور اشتغال دارند ۲۴ روز کاری در سال می باشد.

مرخصی ساعتی

مطابق ماده ۶۳ قانون کار،مرخصی ساعتی بخشی از مرخصی استحقاقی است و از آن کسر می گردد.میزان زمان قابل استفاده به صورت معمول ۲-۳ ساعت می باشد ولی در برخی جاها ۵ ساعت نیز مجاز هستند.کارگران شاغل می توانند جهت انجام امور شخصی و اداری از این نوع مرخصی استفاده نمایند.

 

این تابستون، شب عید حسابدارهاست! اگر می‌خواهید سهمتون رو از این بازار بگیرید، حتما این ویدئو رو ببینید:

مرخصی بدون حقوق

مطابق ماده ۱۶ قانون کار،کارگران شاغل در صورت نیاز بابت مرخصی تحصیلی،امور و مشکلات شخصی، خانوادگی و یا گذراندن دوره آزمایشی در محل کار جدید،می توانند از این نوع مرخصی استفاده کنند.البته کارفرما باید با مرخصی بدون حقوق ایشان موافقت کند.میزان زمان قابل استفاده ۲ سال می باشد،ولی در صورت موافقت کارفرما تا ۲ سال دیگر هم قابل تمدید است.کارگران شاغل در صورت استفاده از این نوع مرخصی حقوق و مزایایی از کارفرما دریافت نمی کنند.

مرخصی حج واجب

نوع دیگری از مرخصی مطابق ماده ۶۷ قانون کار،مرخصی ادای فریضه حج واجب می باشد.طبق این قانون هر کارگر شاغل حق دارد در تمام مدت اشتغال خویش فقط برای یک نوبت از این نوع مرخصی استفاده نماید.در صورتی که کارگر شاغل از ۳۰ روز مرخصی استحقاقی خود استفاده نکرده باشد،می تواند از مرخصی استحقاقی استفاده نماید در غیر این صورت باید از مرخصی بدون حقوق استفاده نماید.

مرخصی زایمان

مطابق ماده ۷۶ قانون کار،کارگران زن شاغل می توانند از این نوع مرخصی در صورت لزوم استفاده نمایند. البته مدت زمان این مرخصی در ادارات دولتی و خصوصی متفاوت است.مدت زمان استفاده از این نوع مرخصی در ادارت دولتی و خصوصی ۹ ماه است.در این دوره کمک هزینه زایمان توسط سازمان تامین اجتماعی با شرایط ذیل به آنان تعلق می گردد:
الف – مادر در زمان تقاضای مرخصی زایمان مشغول به کار باشد.
ب- در زمان استفاده از مرخصی مشغول به کار نشود و حقوقی دریافت نکند.
ج – در یکسال گذشته حداقل ۶۰ روز حق بیمه داشته باشد.
د- محدودیت تعداد فرزندان در قانون تنظیم جمعیت مصوب سال ۹۲ کامل برداشته شده است.

مرخصی پاس شیر

مطابق ماده ۷۸ قانون کار،فرجه نیم ساعته برای هر ۳ ساعت کار مادران شاغل پیش بینی شده است و براساس این ماده قانونی و همچنین ماده ۶ قانون ترویج تغذیه نوزاد با شیر مادر و نیز حمایت از مادران شیرده،کارگر زن مجاز است برای مدت ۲ سال، یعنی تا ۲ سالگی نوزاد روزانه به مدت ۱ ساعت از مرخصی ساعتی به منظور شیردهی به نوزاد استفاده کند.لازم به ذکر است این زمان می تواند در ابتدای شروع ساعت کاری و یادر انتهای ساعت کاری در نظر گرفته شود.ضمنا برای مادرانی که صاحب فرزندان دوقلو یا چند قلو هستند،روزانه به مدت ۲ ساعت از مرخصی ساعتی می توانند برخوردار شوند.

مرخصی فوت و مرخصی ازدواج

مطابق ماده ۷۳ قانون کار،کلیه کارگران در صورت ازدواج دائم،فوت همسر،پدر،مادر و فرزندان از مرخصی با استفاده از حقوق برخوردار می گردند.مشمولان این قانون در مورد ازدواج دائم،فوت همسر، پدر،مادر و فرزندان حق برخورداری از ۳ روز مرخصی با استفاده از مزد را خواهند داشت و با مرخصی اسحقاقی سالانه کارگران بی ارتباط بوده و جداگانه محاسبه می گردد.ضمنا زمان استفاده از این ۳ روز موضوع ماده ۷۳ قانون کار همزمان با فوت همسر،پدر،مادر و فررندان و یا ازدواج دائم بوده و قابل انتقال یا استفاده در زمان های دیگر نیست.

مرخصی استعلاجی

طبق ماده ۷۴ قانون کار و ۵۹ تامین اجتماعی،هرگاه فرد شاغل بیمار شود و آن بیماری مانع از انجام خدمت او باشد،می تواند از مرخصی استعلاجی استفاده نماید.لیکن نحوه و مدت و حقوق و مزایای کارکنان برحسب زمان استفاده از این مرخصی متفاوت است که در هر مورد توضیحات لازم به شرح زیر ارایه میگردد:

الف) تاسقف ۳ روز،مرخصی استعلاجی با تایید پزشک معتمد قابل قبول بوده و حقوق و مزایای فرد توسط کارفرما پرداخت خواهد شد.
ب) بیش از ۳ روزمرخصی استعلاجی با تایید پزشک معتمد سازمان تامین اجتماعی قابل قبول بوده و حقوق و مزایای فرد پس از پایان دوره استعلاجی توسط سازمان تامین اجتماعی پرداخت خواهد شد.
هم چنین مرخصی استعلاجی مطابق ماده ۷۴ قانون کار،جزء سوابق کار و بازنشستگی کارگران محسوب می گردد.

 

این مطلب را هم بخوانید:  گنجینه نکات قانون کار در حسابداری (بخش اول )

ارسال نظر و سوال

دیدگاه خود را وارد کنید
Please enter your name here