انجام عملیات حسابداری در فروشگاه ها چگونه است؟

0
9076
حسابداری فروشگاه ها

فرض کنید شما به عنوان حسابدار یک شرکت یا فروشگاه بازرگانی مشغول به‌کار شده‌اید و شرکت شما مقداری کالا خریداری کرده و تحویل انبار شرکت داده است. برای ثبت این رویداد چه مدارک و مستنداتی نیاز خواهید داشت؟ هنگام ثبت خرید کالا به کدام مورد
از آنها باید توجه کرد؟ یا برعکس کالای موجود در انبار شرکت یا فروشگاه را به فروش می‌رسانید چه ثبت‌هایی انجام خواهید داد؟ در این مطلب نحوه حسابداری فروشگاه ها (موسسات و فروشگاههای بازرگانی) توضیح داده‌شده است.

حسابداری خرید و فروش کالا در فروشگاهها(موسسات بازرگانى)

هر فروشگاه یا شرکتی که کالایی را خرید و فروش کند در شمار شرکتهای بازرگانی قرار می‌گیرد. فعالیت اصلی این شرکتها خرید انواع مواد خام، فراورده‌ها و یا کالاهای ساخته‌شده از تولیدکننده و یا عمده‌فروش، و عرضه آن به خریدار است. این شرکتها در شکل و محتوای کالاهایی که خریداری کرده و می‌فروشند )به غیر از بسته بندی و نظایر آن( تغییری ایجاد نمی‌کنند، بلکه کالاها را خریداری، حمل و انبار نموده و به مشتریان تحویل می‌دهند.

روشهای فروش کالا

روشهای متنوعی در فروش انواع فرآورده ها و کالاهای مصرفی و با دوام در حسابداری فروشگاه ها به‌کارمی رود که از جمله می‌توان فروش نقد، فروش نسیه، فروش اقساطی و فروش امانی را نام برد. در این مبحث تنها دو روش متداول فروش، یعنی فروش نقد و نسیه مورد بحث است.

فروش نقد (cash sale)

معامله ای است که براى تسلیم کالا و پرداخت بهای آن موعدی در آینده مقرر نشود و تحویل کالا از طرف فروشنده و پرداخت بهاى آن از طرف خریدار به طور همزمان باشد. اغلب فروشگاهها و خرده فروشان، کالاهای خود را نقدی می‌فروشند.

فروش نسیه (credit sale)

معامله اى است که کالا در زمان حال تحویل و براى پرداخت بهاى آن موعدى در آینده مقرر شود و فروشنده موافقت نماید که قیمت را مدتى پس از تحویل کالا از خریدار دریافت نماید. بسیارى از تولیدکنندگان و غالب عمده فروشان، کالاهای خود را به نسیه مى‌فروشند و معمولا مهلتى بین ۳۰ تا ۹۰ روز براى پرداخت بهاى کالا به خریدار مى دهند.

 

این تابستون، شب عید حسابدارهاست! اگر می‌خواهید سهمتون رو از این بازار بگیرید، حتما این ویدئو رو ببینید:

صورتحساب یا فاکتور فروش

مواد خوراکى و بسیارى از کالاهاى مصرفى روزانه که معمولا در مغازه هاى خرده فروشى، سوپر مارکتها و فروشگاههاى بزرگ عرضه مى‌شود، غالبا با داد وستد، خرید و فروش مى‌شود. در این نوع معاملات معمولا سند و مدرکى بین خریدار و فروشنده مبادله نمى‌شود و تنها در برخى از موسسات خرده فروشى و فروشگاههاى بزرگ، نوار ماشین صندوق (ماشین ثبت فروش نقدى) به عنوان مدرک فروش به خریدار داده مى‌شود . اما در فروش نقدى اغلب کالاهاى بادوام و برخى از کالاهاى مصرفى فروشگاه ها، بر حسب نوع کالا و سیستم حسابدارى موسسه فروشنده برگه فروش نقدى صادر و یا از برچسب، برگه کالا و یا مدرک دیگری به عنوان صورتحساب فروشنده استفاده مى کند و این مدرک را پس از دریافت پول همزمان با تحویل کالا به خریدار مى‌دهد. در عمده فروشى کالاها و معاملات نسیه براى روشن بودن شرایط معامله فروشندگان معمولا سندى به نام صورتحساب، سیاهه یا فاکتور فروش تهیه مى‌کنند. در فاکتور فروش اطلاعات زیر درج مى شود.

این مطلب را هم بخوانید:  شما حسابدارید یا کارمند امور اداری ؟

۱- شماره فاکتور
۲- تاریخ معامله
۳- نام فروشنده
۴- نام خریدار ( یا مشترى )
۵- شرایط حمل و تحویل و بها‌ى کالاى فروخته شده
۶- نوع، مشخصات، شماره، مقدار، قیمت فروش واحد (نرخ) کالاى فروخته شده
۷- جمع مبلغ فروش

تخفیفات

موسسات بازرگانى براى افزایش حجم فروش و تسریع در وصول مطالبات خود تدابیر گوناگونى را به‌کار مى گیرند که یکى از مهمترین آنها اعطاى تخفیف است‌. انواع تخفیفاتى که موسسات بازرگانى اعم از تولید کنندگان، عمده فروشان و خرده فروشان، بر حسب نوع فعالیت خود، به مشتریان اعطا مى‌کنند را مى توان در دو گروه اصلى زیر طبقه بندى کرد:

اما در کل مهمترین تخفیفات در مؤسسات تجاری عبارتست از:

*   تخفیفات تجاری
*   تخفیفات بر اساس توافق طرفین
*   تخفیفات به دلیل عیب و نقص کالا
*   تخفیفات نقدی خرید یا فروش

تخفیفات تجارى (trade discounts)

فروش کالا به قیمتى ارزانتر از قیمت مندرج در فهرست قیمت (کاتالوگ) یا برچسب کالاهاى یک موسسه را اعطاى تخفیف و کاهشى را که در قیمت داده مى شود، تخفیف تجارى مى نامند . تخفیفات تجارى قاعدتا بر حسب درصدى از قیمت کالا تعیین مى‌گردد و معمولا به گروههاى مختلف مشتریان و در مواردى به نرخهاى متفاوت اعطا مى‌شود.

نکته: تخفیفات تجارى از کل مبلغ فاکتور یا صورتحساب فروش کسر مى‌شود و معمولا در مدارک و دفاتر حسابدارى فروشنده و خریدار ثبت نمى‌شود.

تخفیفات بر اساس توافق طرفین

گاهی خریدار و فروشنده بر سر قیمتی با یکدیگر توافق می کنند . این نوع تخفیفات نیز به همان دلیلی که در مورد تخفیفات تجاری گفته شد ، در دفاتر ثبت نمی گردند .

تخفیفات به دلیل عیب و نقص کالا

گاهی خریدار پس از دریافت کالای خریداری شده متوجه عیب و نقصی در آن می شود و یا در می یابد که با نمونه سفارش داده شده مطابت ندارد . در این صورت کالا برگشت داده می شود ، در نتیجه تخفیفی نیز در حساب برگشت از خرید ثبت می گردد . به همین دلیل این حساب را برگشت از خرید و تخفیفات گویند.

این مطلب را هم بخوانید:  حسابداری ضایعات با حسابداری زائدات چه تفاوتی دارد؟

تخفیفات نقدى (cash discounts)

در اوضاع و احوال عادى و با ثبات اقتصادى، اغلب تولیدکنندگان و عمده فروشان، کالاهاى خود را به نسیه مى فروشند . در فروش نسیه کالا، فروشنده علاوه بر ارزیابى اعتبار یکایک مشتریان و تعیین سقفى براى فروش نسیه به هر یک از آنان معمولا مهلتى را براى پرداخت مبلغ فاکتور تعیین مى‌کنندکه به آن شرط فروش نسیه مى گویند.

حسابهای مورد استفاده در حسابداری فروش کالا 

*   حساب فروش کالا
*   حساب برگشت از فروش
*   حساب تخفیفات نقدی فروش
*   فروش خالص

حساب فروش کالا

درآمد در مؤسساتی که به خرید و فروش کالا اشتغال دارند، از طریق فروش کالای خریداری شده حاصل می‌گردد. بنابراین حساب فروش همانند درآمد عمل کرده، افزایش آن بستانکار و کاهش آن بدهکار می‌شود. مانده عادی حساب فروش مانده بستانکار است.

فروش کالا به صورت نقد

زمانیکه فروش نقد کالا صورت می گیرد حساب فروش بستانکار و حساب صندوق ( بانک ) بدهکار می شود .

صندوق ( بانک )             ***
فروش                                 ***

فروش کالا به صورت نسیه

زمانیکه فروش نسیه کالا صورت می گیرد حساب فروش بستانکار و حساب ، حسابهای دریافتنی بدهکار می شود .

حسابهای دریافتنی         ***
فروش                                ***

حساب برگشت از فروش

در صورت برگشت کالای فروخته شده به جای بدهکار کردن حساب فروش ، حساب برگشت از فروش بدهکار می شود. این حساب بر عکس حساب فروش عمل کرده و کاهنده فروش می باشد و مانده عادی آن مانده بدهکار است .

نحوه ثبت برگشت از فروش به صورت نقد

برگشت از فروش         ***
صندوق ( بانک )                ***

نحوه ثبت برگشت از فروش به صورت نسیه

برگشت از فروش           ***
حسابهای دریافتنی             ***

حساب تخفیفات نقدی فروش

این تخفیف که توسط فروشنده به خریدار داده می شود در دفاتر فروشنده تحت عنوان تخفیفات نقدی فروش ثبت می گردد . این حساب مانند برگشت از فروش مانده عادی آن بدهکار می باشد .

فروش خالص

فروش خالص = فروش در طی دوره مالی –  ( تخفیفات نقدی فروش + برگشت از فروش و تخفیفات )

فرم گزارشی تهیه فروش خالص 

در حسابداری فروشگاه ها گزارش فروش خالص به صورت زیر تهیه می‌شود.

فروش ناخالص                                         ****
کسر می شود :
برگشت از فروش و تخفیفات        **
تخفیفات نقدی فروش                 **
( ** )
فروش خالص                                             ***

این مطلب را هم بخوانید:  دانلود رایگان: فایل صوتی سخنرانی آقای حاجی محمدی در هتل زهره

دفترروزنامه اختصاصی فروش

یک دفتر ثبت اولیه است که به منظور ثبت فروشهای نسیه طراحی گردیده است .

دفتر روزنامه دریافتهای نقدی

این دفتر روزنامه برای ثبت دریافتهای نقدی یک مؤسسه مورد استفاده قرار می گیرد .

هزینه حمل کالای فروش رفته

در برخی موارد مؤسسه باید پرداخت هزینه حمل کالا تا مؤسسه خریدار را تقبل نماید. این هزینه با هزینه حمل کالای خریداری شده فرق دارد . زیرا هزینه حمل کالای خریداری شده در محاسبه قیمت تمام شده کالای خریداری شده تأثیر دارد در حالیکه هزینه حمل کالای فروش رفته جزء هزینه های فروش بوده و در صورت سود و زیان و برای محاسبه سود ویژه عملیاتی برآورد می گردد .

شرط فروش

در فروش نسیه، فروشندگان کالا مدتی را برای دریافت طلب ناشی از فروش کالا به طور نسیه برای مشتریان خود تعیین می‌نمایند، که به آن شرط فروش گفته می شود.

هزینه حمل کالای خریداری شده

کالای مورد معامله در محل فروشگاه یا کارخانه به خریدار تحویل می شود و حمل آن به عهده خریدار است. خریدار هزینه ای را که بابت حمل کالا متحمل می شود در حساب هزینه حمل کالای خریداری شده بدهکار می‌کند.

مثال حسابداری فروشگاه ها

حسابداری فروشگاهیمیوه فروشی نادری در سوم آذر ۴ وانت میوه از بنگاه میوه و تره بار خریداری کرد. هزینه حمل کالای خریداری شده از بنگاه میوه تا میوه فروشی نادری (۱،۰۰۰،۰۰۰ ریال) به عهده خریدار است که در چهارم آذر ماه به مؤسسه حمل و نقل ساربان پرداخت شد.

دفاتر خریدار – میوه فروشی نادری
رویداد مالی – پرداخت هزینه حمل و نقل کالای خریداری شده در ۳ آذر ماه به مبلغ ۱،۰۰۰،۰۰۰ریال
مدرک مثبته: یک نسخه از بارنامه حمل میوه از سوی مؤسسه ساربان و یک نسخه از حواله بانکی مبنی بر واریز ۱،۰۰۰،۰۰۰ریال از سوی میوه فروشی نادری به حساب جاری مؤسسه ساربان

ثبت در دفتر روزنامه خریدار

تاریخ شرح بدهکار بستانکار
۴ آذر هزینه حمل کالای خریداری شده

بانک

پرداخت هزینه حمل کالای خریداری شده در ۳ آذر ماه به مؤسسه ساربان

 ۱،۰۰۰،۰۰۰

 

 

 

 

۱،۰۰۰،۰۰۰

 

 

 

طبقه بندی و شماره‌گذاری حساب‌ها

حساب هایی که مؤسسات مختلف برای ثبت و طبقه بندی رویدادهای مالی مورد استفاده قرار می دهند، بر مبنای نوع فعالیت، نوع اطلاعات مورد نیاز و حجم عملیات مؤسسه تعیین می شوند و به پنج گروه تقسیم می گردند:

۱- گروه دارایی ها: نقد و بانک، حساب های دریافتنی
۲- گروه بدهی ها: حساب های پرداختنی، پیش دریافت ها
۳- گروه سرمایه: سرمایه مالک، برداشت
۴- گروه درآمدها: درآمد حاصل از خدمات، فروش کالا
۵- گروه هزینه ها: خرید کالا، هزینه حقوق

برای سهولت استفاده از حساب ها و پردازش اطلاعات برای هر یک از حساب ها کدینگ حسابداری خاصی در نظر گرفته می شود.

 

ارسال نظر و سوال

دیدگاه خود را وارد کنید
Please enter your name here